Το Υπουργείο Παιδείας και Επιστήμης της Βόρειας Μακεδονίας απέσυρε προσωρινά το πρόγραμμα του προαιρετικού μαθήματος «Ολοκληρωμένη Σεξουαλική Αγωγή» για τα γυμνάσια και λύκεια της χώρας, ανακοινώνοντας την πλήρη επανεξέτασή του. Η απόφαση ελήφθη έπειτα από δημόσιες αντιδράσεις για το περιεχόμενο του προγράμματος, μεταξύ άλλων και έντονη κριτική από τη Μακεδονική Ορθόδοξη Εκκλησία.

Την απόφαση ανακοίνωσε η υπουργός Παιδείας και Επιστήμης Βέσνα Γιάνεφσκα, η οποία δήλωσε ότι το πρόγραμμα θα εξεταστεί «λέξη προς λέξη», προκειμένου να διαπιστωθεί εάν περιλαμβάνει διατυπώσεις που δικαιολογούν τις αντιρρήσεις που έχουν διατυπωθεί.

«Αποσύραμε προς το παρόν το πρόγραμμα και το μάθημα και θα προχωρήσουμε σε βαθιά επανεξέταση, έπειτα από αίτημα της κοινωνίας», ανέφερε η υπουργός.

Η ίδια διευκρίνισε ότι επρόκειτο για προαιρετικό και όχι υποχρεωτικό μάθημα, το οποίο μπορούσαν να επιλέξουν μαθητές από την πρώτη έως και την τέταρτη τάξη της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης.

Η αντιπαράθεση εντάθηκε μετά τη δημοσίευση του νέου προγράμματος την 1η Σεπτεμβρίου. Σε αυτό περιλαμβάνονται ενότητες για την οικογένεια, την πρόληψη των σεξουαλικώς μεταδιδόμενων λοιμώξεων, την ανεπιθύμητη εγκυμοσύνη, την ισότητα των φύλων και την καταπολέμηση των διακρίσεων.

Ξεχωριστές ενότητες αφορούν το φύλο, την ταυτότητα φύλου, την έκφραση φύλου, τη σεξουαλική υγεία και τα σχετικά δικαιώματα.

Στις 6 Σεπτεμβρίου, ο βοηθός επίσκοπος Στοβίων Ιάκωβος δημοσίευσε ανοιχτή επιστολή προς την υπουργό, ασκώντας έντονη κριτική στο περιεχόμενο του προγράμματος και ζητώντας την απόσυρσή του.

Ο επίσκοπος υποστήριξε ότι ορισμένες διατυπώσεις μετατρέπουν, κατά την άποψή του, την εκπαίδευση από παρουσίαση διαφορετικών απόψεων σε διαμόρφωση προκαθορισμένων αντιλήψεων. Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα μαθησιακά αποτελέσματα, υποστηρίζοντας ότι από τους μαθητές ζητείται να «αποδέχονται» συγκεκριμένες θέσεις σχετικά με τα σεξουαλικά και αναπαραγωγικά δικαιώματα.

Παράλληλα, ο Ιάκωβος κατηγόρησε την υπουργό ότι η σημερινή της στάση έρχεται σε αντίθεση με παλαιότερες πολιτικές της θέσεις, υπενθυμίζοντας την κριτική που είχε ασκήσει, όταν βρισκόταν στην αντιπολίτευση, σε εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις της προηγούμενης κυβέρνησης.

Η Βέσνα Γιάνεφσκα απέρριψε την άποψη ότι το ίδιο το μάθημα έχει ιδεολογικό χαρακτήρα. Όπως ανέφερε, η σεξουαλική αγωγή αφορά κυρίως ζητήματα που αντιμετωπίζουν οι έφηβοι στην ηλικία τους, όπως η υγεία, η πρόληψη ασθενειών και η αποφυγή ανεπιθύμητων εγκυμοσυνών.

Η υπουργός επικαλέστηκε επίσης επιστημονικά δεδομένα σχετικά με τα οφέλη της σεξουαλικής αγωγής στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση. Τόνισε, ωστόσο, ότι το υπουργείο οφείλει να λάβει υπόψη τις αντιδράσεις της κοινωνίας και γι’ αυτό αποφάσισε να εξετάσει εκ νέου το σύνολο του περιεχομένου.

«Δεν είμαι ειδικός, αλλά θα συμμετάσχω προσωπικά στη διαδικασία και, μαζί με το Γραφείο Ανάπτυξης της Εκπαίδευσης, θα εξετάσουμε το πρόγραμμα λέξη προς λέξη», δήλωσε.

Η απόσυρση του προγράμματος δεν σημαίνει προς το παρόν οριστική εγκατάλειψη της σεξουαλικής αγωγής στα σχολεία. Μετά την ολοκλήρωση της επανεξέτασης, οι αρχές θα αποφασίσουν εάν το μάθημα θα διατηρηθεί και ποια μορφή θα έχει.

Κατά της πλήρους κατάργησης τάχθηκε η οργάνωση HERA, η οποία δραστηριοποιείται στον τομέα της σεξουαλικής και αναπαραγωγικής υγείας. Η οργάνωση υποστήριξε ότι οι έφηβοι χρειάζονται αξιόπιστη ενημέρωση για θέματα υγείας, προσωπικών ορίων, βίας και προστασίας από κινδύνους.

Η διαμάχη για τη σεξουαλική αγωγή στη Βόρεια Μακεδονία δεν είναι καινούργια. Τα τελευταία χρόνια, εκπρόσωποι της Μακεδονικής Ορθόδοξης Εκκλησίας και άλλων θρησκευτικών κοινοτήτων έχουν εκφράσει αντιρρήσεις για εκπαιδευτικές μεταρρυθμίσεις και ζητήματα που σχετίζονται με το περιεχόμενο των σχολικών προγραμμάτων.