Πάντοτε με γοήτευαν με έναν ιδιαίτερο τρόπο τα λόγια του Χριστού προς τον Απόστολο Παύλο: «Αρκεί σου η χάρη μου, διότι η δύναμή μου φανερώνεται τέλεια μέσα στην αδυναμία». Ίσως, πρώτα απ’ όλα, επειδή μεγάλωσα μέσα στην Ορθόδοξη παράδοση. Όμως πιστεύω πως υπάρχει σε αυτά τα λόγια κάτι πολύ περισσότερο από μια φράση που ακούσαμε πολλές φορές και μας έγινε οικεία.
Είναι λόγια βαθιά παράδοξα.
Πώς μπορεί να υπάρχει δύναμη μέσα στην αδυναμία; Ο αδύναμος συνήθως συντρίβεται. Το βλέπουμε γύρω μας συνεχώς. Όσο περισσότερους πόρους διαθέτει ένας άνθρωπος, όσο μεγαλύτερη είναι η οικονομική ή κοινωνική του δύναμη, τόσο πιο εύκολο είναι να επιβληθεί σε εκείνον που δεν έχει τίποτα.
Και, από μια άποψη, αυτή είναι μια πραγματικότητα του κόσμου μας. Έτσι φέρθηκαν και στον Χριστό. Τον ταπείνωσαν, Τον περιφρόνησαν, Τον βασάνισαν και τελικά Τον σταύρωσαν. Με τα ανθρώπινα μέτρα, φαινόταν ότι η δύναμη είχε νικήσει την αδυναμία.
Κι όμως, εκεί ακριβώς φανερώθηκε κάτι εντελώς διαφορετικό. Ο Χριστός αναστήθηκε. Γιατί η δύναμη του Θεού «φανερώνεται τέλεια μέσα στην αδυναμία». Αυτά τα λόγια με εμπνέουν βαθιά. Νιώθω μέσα τους μια δύναμη πολύ μεγαλύτερη από τη δύναμη του χρήματος, της εξουσίας ή της κοινωνικής επιρροής.
Υπάρχει μια αλήθεια που έχουμε ακούσει πολλές φορές και ίσως γι’ αυτό κινδυνεύουμε να την προσπεράσουμε: όσο περισσότερη εξουσία και πλούτο αποκτά ο άνθρωπος, τόσο περισσότερο μπορεί να χάσει την ελευθερία του.
Όταν υφαίνεις συνεχώς σχέδια και ίντριγκες, κάποια στιγμή μπορεί να παγιδευτείς μέσα σε αυτά που ο ίδιος δημιούργησες. Όταν συσσωρεύεις πλούτο — εξωτερικό αλλά και εσωτερικό — υπάρχει ο κίνδυνος να γίνεις τελικά δέσμιός του.
Υπάρχει όμως και ένας άλλος δρόμος.
Όταν ο άνθρωπος αναγνωρίζει ειλικρινά τη δική του αδυναμία και, ταυτόχρονα, εμπιστεύεται την αγάπη του Θεού προς αυτόν, τότε μπορεί να ανακαλύψει μια διαφορετική ελευθερία — εκείνη την ελευθερία προς την οποία μας καλεί ο Χριστός.
Και αυτή η «αδυναμία» δεν έχει καμία σχέση με την παραίτηση, τη συντριβή ή την ανικανότητα. Είναι μια άλλη μορφή δύναμης. Είναι η δύναμη της ανοιχτής καρδιάς. Η ειλικρίνεια να πεις: «Δεν μπορώ τα πάντα». Η ταπεινότητα να παραδεχτείς: «Έχω και αδυναμίες». Η καλοσύνη που δεν χρειάζεται να αποδείξει την ανωτερότητά της. Είναι κάτι που μπορεί εύκολα να πληγωθεί και να καταστραφεί στα μάτια του κόσμου, αλλά που έχει ανεκτίμητη αξία μπροστά στον Θεό, τον απόλυτο Κριτή.
Και δεν μιλάω μόνο θεωρητικά. Σε κάποιο βαθμό μπορώ να μαρτυρήσω αυτή την αλήθεια και από την ίδια μου τη ζωή.
Όταν με τη σύζυγό μου γνωριζόμασταν ακόμη και η σχέση μας άρχιζε να γίνεται πιο σοβαρή, και οι δύο προσπαθήσαμε να είμαστε ανοιχτοί ο ένας απέναντι στον άλλον. Δεν μιλήσαμε μόνο για τα καλά μας χαρακτηριστικά, για όσα θεωρούσαμε δυνατά σημεία του χαρακτήρα μας.
Μιλήσαμε και για τις αδυναμίες μας. Για τα ελαττώματά μας. Για εκείνα τα σημεία στα οποία γνωρίζαμε ότι δεν είμαστε τέλειοι. Τότε ίσως αυτή η ειλικρίνεια να έμοιαζε με μια «αδύναμη» θέση. Σήμερα, πέντε χρόνια αργότερα, μπορώ να πω με βεβαιότητα ότι μας γλίτωσε από πολύ άγχος και πολλές δύσκολες εκπλήξεις.
Μέσα στον γάμο δεν εμφανίστηκε ξαφνικά κάτι που θα μας τρόμαζε ή θα μας έκανε να αναρωτηθούμε: «Ποιον άνθρωπο παντρεύτηκα;» Είχαμε ήδη γνωρίσει ο ένας τον άλλον όπως πραγματικά είμαστε. Και έτσι, αυτό που στην αρχή έμοιαζε με αδυναμία έγινε δύναμή μας. Και σε αυτό, επίσης, μπορώ να δω μια μικρή αντανάκλαση της ενέργειας του Χριστού στη ζωή μας.
Βέβαια, δεν είναι εύκολο να στεκόμαστε σε αυτή τη θέση. Πόσο δύσκολο είναι μερικές φορές να παραδεχθούμε την ατέλειά μας. Πόσο φοβόμαστε να δείξουμε στον άλλον όχι μόνο αυτό που θέλουμε να αγαπήσει, αλλά και αυτό που εμείς οι ίδιοι δυσκολευόμαστε να αποδεχθούμε.
Πόσο δύσκολο είναι να αφήσουμε στην άκρη τον πλούτο που έχουμε συσσωρεύσει μέσα μας: την εικόνα που έχουμε δημιουργήσει για τον εαυτό μας, την ανάγκη να φαινόμαστε δυνατοί, αυτάρκεις και ικανοί.
Κι όμως, κάθε φορά που τολμούμε να παραδεχθούμε την αδυναμία μας και να την εμπιστευθούμε στον Θεό, κάτι μέσα μας ελευθερώνεται. Και όσο περνά ο καιρός, γίνεται λίγο πιο εύκολο. Γιατί αρχίζουμε να βλέπουμε στην πράξη αυτό που κάποτε μας φαινόταν παράδοξο.
Η αδυναμία δεν είναι πάντοτε το αντίθετο της δύναμης. Μερικές φορές είναι ο τόπος όπου μπορεί να φανερωθεί η πραγματική δύναμη. Όχι η δική μας δύναμη. Αλλά η δύναμη του Θεού. «Αρκεί σου η χάρη μου, διότι η δύναμή μου φανερώνεται τέλεια μέσα στην αδυναμία».
Ίσως τελικά η πίστη να αρχίζει ακριβώς εκεί: τη στιγμή που παύουμε να προσπαθούμε να αποδείξουμε ότι μπορούμε τα πάντα μόνοι μας και τολμούμε να πούμε με ειλικρίνεια: «Κύριε, είμαι αδύναμος. Αλλά Σε εμπιστεύομαι».
-
Η δύναμη μέσα στην αδυναμία
Αλεξέι Σιρίκοφ
Όλοι οι Συγγραφείς