Την κατηγορηματική του αντίθεση στην ιδέα δημιουργίας μιας λεγόμενης «Βοσνιακής Ορθόδοξης Εκκλησίας», ανεξάρτητης από τη Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία (ΣΟΕ), εξέφρασε το Διαθρησκειακό Συμβούλιο της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης. Σύμφωνα με σχετική ανακοίνωση, τέτοιες πρωτοβουλίες ενέχουν σοβαρούς κινδύνους για νέο κοινωνικό και θρησκευτικό διχασμό και υπονομεύουν το εύθραυστο κλίμα διαθρησκειακής ειρήνης στη χώρα.

Η συζήτηση άνοιξε μετά από δηλώσεις του πρώην επικεφαλής της Ισλαμικής Κοινότητας της Βοσνίας και Ερζεγοβίνης, Μουσταφά Τσέριτς, ο οποίος, αν και δεν κατέχει σήμερα θεσμικό ρόλο, έκανε λόγο για «ιστορική αναγκαιότητα» αποκατάστασης μιας αυτοκέφαλης ορθόδοξης εκκλησίας στο πλαίσιο της βοσνιακής κρατικής υπόστασης. Οι δηλώσεις αυτές προκάλεσαν έντονες αντιδράσεις από τη Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία, η οποία ασκεί την κανονική δικαιοδοσία στη χώρα.

Εναντίον της ιδέας τάχθηκαν και οι ιεράρχες της ΣΟΕ που διακονούν στη Βοσνία και Ερζεγοβίνη, χαρακτηρίζοντας το εγχείρημα απόπειρα σχίσματος και δημιουργίας παράλληλης εκκλησιαστικής δομής. Όπως υπογράμμισαν, «δεν πρόκειται για πρωτοβουλία ειρήνης, αλλά για πρόκληση νέου διχασμού». Ο μητροπολίτης Ζβόρνικ και Τούζλα Φώτιος τόνισε ότι η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία διαθέτει νόμιμο και διεθνώς αναγνωρισμένο καθεστώς στη χώρα και ότι κάθε προσπάθεια ίδρυσης «Ορθόδοξης Εκκλησίας» εκτός του Σερβικού Πατριαρχείου οδηγεί αναπόφευκτα σε συγκρούσεις και αποσταθεροποίηση.

Υπενθυμίζεται ότι μετά το τέλος του εμφυλίου πολέμου το 1995, η Βοσνία και Ερζεγοβίνη αποτελείται από δύο οντότητες: την Ομοσπονδία Βοσνίας και Ερζεγοβίνης και τη Σερβική Δημοκρατία, όπου η Σερβική Ορθόδοξη Εκκλησία διαδραματίζει σημαντικό κοινωνικό και πολιτιστικό ρόλο. Πρόσφατα, μάλιστα, στη Σερβική Δημοκρατία εορτάστηκε εθνική εορτή με τη συμμετοχή του Πατριάρχη Σερβίας Πορφυρίου.

Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το Διαθρησκειακό Συμβούλιο κάλεσε θρησκευτικούς και δημόσιους παράγοντες να επιδείξουν αυτοσυγκράτηση και να αποφεύγουν δηλώσεις ή πρωτοβουλίες που θα μπορούσαν να οξύνουν τις εντάσεις. Παράλληλα, επανέλαβε τη δέσμευσή του στον διαθρησκειακό διάλογο και υπογράμμισε τη σημασία της διατήρησης της ειρήνης και του αμοιβαίου σεβασμού σε μια πολυεθνική και πολυθρησκευτική κοινωνία.