Δεκάδες χιλιάδες Ορθόδοξοι προσκυνητές από την Πολωνία και άλλες χώρες συγκεντρώθηκαν στις 18 Αυγούστου στη Μονή των Αγίων Μάρθας και Μαρίας, στο όρος Γκραμπάρκα, για τον πανηγυρικό εορτασμό της Μεταμορφώσεως του Κυρίου.

Οι φετινές εκδηλώσεις συνδέθηκαν επίσης με τη συμπλήρωση 1.700 ετών από την εύρεση του Τιμίου Σταυρού από την Αγία Ισαπόστολο βασίλισσα Ελένη.

Οι προσκυνητές άρχισαν να καταφθάνουν στη Γκραμπάρκα ήδη από τις 17 Αυγούστου. Πολλοί έφτασαν πεζή, ακολουθώντας διαδρομές από τη Βαρσοβία, το Μπιέλσκ Ποντλάσκι, τη Σοκούλκα, τη Χαϊνούβκα και άλλες πόλεις, ενώ άλλοι μετέβησαν στη μονή με λεωφορεία ή ποδήλατα. Στο προσκύνημα συμμετείχε επίσης ομάδα πιστών από Ορθόδοξη ενορία των Βρυξελλών.

Της κεντρικής Θείας Λειτουργίας προέστη ο Αρχιεπίσκοπος Λούμπλιν και Χελμ Άβελ, συλλειτουργούντων άλλων ιεραρχών και κληρικών. Οι ακολουθίες συνεχίστηκαν καθ’ όλη τη διάρκεια της νύχτας και το πρωί.

Μετά τη Θεία Λειτουργία πραγματοποιήθηκε λιτανεία γύρω από τον ναό, κατά την οποία ευλογήθηκαν οι καρποί που είχαν φέρει μαζί τους οι πιστοί.

Ιδιαίτερο χαρακτηριστικό του προσκυνήματος στη Γκραμπάρκα είναι η προσφορά ξύλινων σταυρών από τους πιστούς. Οι σταυροί τοποθετούνται στο όρος, δίπλα στον ναό, δημιουργώντας το σημείο που είναι γνωστό ως «δάσος των σταυρών». Πολλοί προσκυνητές ανεβαίνουν στον ναό μέσω της σκάλας που ξεκινά από την πηγή και στη συνέχεια περιφέρονται γύρω από τον ναό γονατιστοί.

Η επέτειος των 1.700 ετών από την εύρεση του Τιμίου Σταυρού έδωσε πρόσθετο συμβολισμό στις φετινές εορταστικές εκδηλώσεις. Σύμφωνα με τη χριστιανική παράδοση, η εύρεση του Σταυρού, στον οποίο σταυρώθηκε ο Ιησούς Χριστός, συνδέεται με το έτος 326 και την Αγία Ελένη.

Σε μήνυμά του προς τους πιστούς, ο Μητροπολίτης Βαρσοβίας και πάσης Πολωνίας Σάββας αναφέρθηκε στην ιστορία του Τιμίου Σταυρού και κάλεσε τους Ορθοδόξους να προσεύχονται για την ειρήνη, τη δικαιοσύνη, καθώς και για το καλό της Εκκλησίας και της χώρας.

Στη συνέχεια, ο ιερέας Αδάμ Μάγκρουκ τόνισε ότι, σύμφωνα με τη χριστιανική παράδοση, η Μεταμόρφωση και ο Σταυρός συνδέονται στενά. Το φως που αποκαλύφθηκε στους Αποστόλους στο Όρος Θαβώρ θεωρείται προάγγελος της Αναστάσεως, ενώ ο Σταυρός αποτελεί σύμβολο της νίκης επί του θανάτου.

Η παράδοση της τοποθέτησης σταυρών στο όρος Γκραμπάρκα συνδέεται με επιδημία χολέρας που έπληξε την περιοχή τον 18ο αιώνα. Σύμφωνα με την παράδοση, το 1710 οι κάτοικοι των γύρω περιοχών κατέφυγαν στο όρος κρατώντας σταυρούς και προσευχήθηκαν για την απαλλαγή τους από την ασθένεια. Έκτοτε, η Γκραμπάρκα εξελίχθηκε σε σημαντικό τόπο προσκυνήματος, ενώ το έθιμο της προσφοράς και τοποθέτησης σταυρών διατηρείται μέχρι σήμερα.